خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا: از آیات قرآن مجید، مشخصات و ویژگی های زیر برای روح آدمی استفاده می شود:
الف- روح آدمی دارای استقلال است و بعد از جدا شدن از بدن باقی می ماند و آیه «اَللهُ یَتَوَفّی اْلأَنْفُسَ...»(۱) گواه بر این حقیقت است.
ب- روح آدمی بعد از جدا شدن از بدن ممکن است در عالم برزخ از انواع نعمتهای الهی متنعّم، و یا معذّب به عذابهای دردناک باشد: قرآن در بیان نعمت های الهی می فرماید: «وَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذِینَ قُتِلُوا فِی سَبِیلِ اللَّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْیَاءٌ عِندَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ» (۲)؛
([ای پیامبر] هرگز گمان مبر کسانی که در راه خدا کشته شدند، مرده اند! بلکه زنده اند، و نزد پروردگارشان روزی داده می شوند)، همچنین در بیان عذاب الهی می فرماید: «النَّارُ یُعْرَضُونَ عَلَیْهَا غُدُوًّا وَعَشِیًّا ۖ وَیَوْمَ تَقُومُ السَّاعَةُ أَدْخِلُوا آلَ فِرْعَوْنَ أَشَدَّ الْعَذَابِ» (۳)؛
([عذاب آنها] آتش است که هر صبح و شام بر آن عرضه می شود؛ و روزی که قیامت برپا شود [می فرماید] فرعونیان را در سخت ترین عذابها وارد کنید). که این آیات همگی گواه بر این معنی است.
ج- ساختمان روح با جسم تفاوت بسیار دارد؛ خداوند روح را از عالم أَمْر بیان فرموده: «وَیَسْأَلُونَکَ عَنِ الرُّوحِ ۖ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّی» (۴)؛ (واز تو درباره روح سؤال می کنند، بگو: روح از فرمان پروردگار من است)، و در آیه دیگر آفرینش آن را «خلقتی جدید» معرفی کرده و می فرماید: «ثُمَّ أَنشَأْنَاهُ خَلْقًا آخَرَ» (۵)؛ (سپس آن را آفرینش تازه ای بخشیدیم).
د- آگاهی انسان از چگونگی روح و اسرار آن بسیار ناچیز است، آیه ۸۵ سوره اسراء «وَ ما أُوِتیْتُمْ مِنَ الْعِلمِ اِلّا قَلِیْلا»؛ (و از علم و دانش، جز اندکی به شما داده نشده است)، شاهد این مدّعا است.
ه- رابطه روح با جسم در حال خواب ضعیف می شود، لکن این ارتباط در حال مرگ به کلّی قطع می گردد. قرآن می فرماید: «اللَّهُ یَتَوَفَّی الْأَنفُسَ حِینَ مَوْتِهَا وَالَّتِی لَمْ تَمُتْ فِی مَنَامِهَا» (۶)؛ (خداوند ارواح را به هنگام مرگ قبض می کند، و روح کسانی را که نمرده اند نیز به هنگام خواب می گیرد).
و- در مجموع، روح و پدیده های روحی آیات مهمّی از عظمت خدا و وسیله مهم معرفة الله است «اِنَّ فی ذلِکَ لآیاتٍ لِقَوْمٍ یَتَفَکَّرُوْنَ» (۷)؛ (در این امر نشانه های روشنی است برای کسانی که می اندیشند).(۸)
پی نوشت:
(۱). قرآن کریم، سوره زمر، آیه ۴۲.
(۲). همان، سوره آل عمران، آیه ۱۶۹.
(۳). همان، سوره غافر، آیه ۴۶.
(۴). همان، سوره اسراء، آیه ۸۵.
(۵). همان، سوره مؤمنون، آیه ۱۴.
(۶). همان، سوره زمر، آیه ۴۲.
(۷). همان.
(۸). پیام قرآن، مکارم شیرازی، ناصر، انتشارات دارالکتب الاسلامیه، تهران، ۱۳۸۶ هـ ش، چاپ نهم، ج ۲، ص ۱۲۹.
نظر شما